Online τζόγος και παιδιά: Πώς οι εφαρμογές και τα παιχνίδια εκθέτουν τους ανηλίκους

📅 Πρώτη δημοσίευση: Οκτώβριος 2022 · Ενημέρωση: Αύγουστος 2026 | ⏱️ 7 λεπτά ανάγνωσης

Τα κύρια ευρήματα της έρευνας

Σύμφωνα με την επίσημη έρευνα της UK Gambling Commission «Young People and Gambling 2025» (δεδομένα από περίπου 2.000 – 3.700 μαθητές ηλικίας 11 – 17 ετών, ανάλογα με την ερώτηση):

📱 49% των ανηλίκων εκτίθεται, σε εβδομαδιαία βάση, σε περιεχόμενο τζόγου μέσω των social media

🎮 47% εκτίθεται μέσω των εφαρμογών

📺 46% εκτίθεται μέσω πλατφορμών live streaming/βίντεο όπως το YouTube

👦 Στο YouTube ειδικότερα, 53% των αγοριών έναντι 35% των κοριτσιών

🎁 55% έχει ανοίξει ένα «κουτί έκπληξης» (loot box) χρησιμοποιώντας νομίσματα εντός του παιχνιδιού

🎲 30% έχει τζογάρει τουλάχιστον 1 φορά το τελευταίο έτος

💠 6% έχει ποντάρει με εικονικά αντικείμενα (skins) σε εξωτερικές πλατφόρμες

Τι είναι τα loot boxes

Τα loot boxes είναι ψηφιακά «κουτιά» που αγοράζονται με πραγματικά ή εικονικά χρήματα, μέσα σε ένα παιχνίδια και περιέχουν τυχαία επιλεγμένα αντικείμενα. Ο παίκτης δεν γνωρίζει το περιεχόμενο πριν την αγορά τους, καθώς ελέγχονται από ένα μηχανισμό που μοιάζει άμεσα με τα τυχερά παιχνίδια.

Τρόποι έκθεσης των παιδιών

1. Loot boxes σε δημοφιλή παιχνίδια

Παιχνίδια όπως το EA Sports FC, το Fortnite και το Clash of Clans περιέχουν μηχανισμούς τυχαίας αγοράς. Από τον Ιούνιο του 2026, το σύστημα αξιολόγησης ηλικίας PEGI εισάγει νέα κατηγορία «διαδραστικού κινδύνου», και τα παιχνίδια με πληρωμένα loot boxes λαμβάνουν πλέον ελάχιστη αξιολόγηση PEGI 16, με ειδική σήμανση για τυχαία αντικείμενα.

2. Διαφημίσεις καζίνο

Τον Οκτώβριο του 2022, η Apple ανέστειλε προσωρινά τις διαφημίσεις τζόγου στις σελίδες προϊόντων του App Store, μετά από παράπονα προγραμματιστών ότι τέτοιες διαφημίσεις εμφανίζονταν σε σελίδες παιχνιδιών που απευθύνονται σε παιδιά. Παρά την αναστολή, η έκθεση συνεχίστηκε μέσω social media, YouTube και influencers, όπου τα ηλικιακά φίλτρα παραμένουν ακόμα ανεπαρκή.

3. Skins gambling

Σε παιχνίδια όπως το Counter-Strike 2, αισθητικά αντικείμενα (skins) μπορούν να πωληθούν σε εξωτερικές πλατφόρμες έναντι πραγματικών χρημάτων, συχνά χωρίς καμία επαλήθευση ηλικίας. Το 6% των ανηλίκων που ερωτήθηκαν δήλωσε ότι έχει ποντάρει με τέτοια αντικείμενα.

Γιατί η αυτορρύθμιση αποτυγχάνει

Η μελέτη του Xiao (City University of Hong Kong, Royal Society Open Science, Ιούνιος 2025) διαπίστωσε ότι μόλις το 23,5% των παιχνιδιών με loot boxes αποκαλύπτει αυτό το χαρακτηριστικό στη σελίδα τους στο App Store, παρά τις εθελοντικές δεσμεύσεις της βιομηχανίας βιντεοπαιχνιδιών. Ο ερευνητής χαρακτήρισε την εφαρμογή της αυτορρύθμισης ουσιαστικά ανύπαρκτη και κάλεσε για συγκεκριμένη δεσμευτική νομοθετική ρύθμιση.

Συστάσεις για τους γονείς

Απενεργοποίηση αγορών εντός της εφαρμογής

⚙️ iOS: Ρυθμίσεις → Χρόνος Οθόνης → Περιορισμοί Περιεχομένου και Απορρήτου → Αγορές iTunes και App Store → Αγορές εντός εφαρμογής: «Να μην επιτρέπεται»

⚙️ Android (Google Family Link): Family Link → επιλογή παιδιού → Έλεγχοι → Google Play → Αγορές και λήψεις → απαίτηση έγκρισης ή πλήρης αποκλεισμός

⚙️ PlayStation: Ρυθμίσεις → Οικογένεια και γονικοί έλεγχοι → Μηνιαίο όριο δαπανών: 0

Έλεγχος αξιολόγησης PEGI, με προσοχή στο μεταβατικό στάδιο

Παρατηρήστε τη σήμανση «Τυχαία Αντικείμενα» στα νέα παιχνίδια που κατεβάζει το παιδί σας από τον Ιούνιο του 2026. Θυμηθείτε όμως ότι παλαιότερα, ήδη εγκατεστημένα παιχνίδια, ενδέχεται να περιέχουν loot boxes χωρίς την ενημερωμένη σήμανση, οπότε η αξιολόγηση PEGI από μόνη της δεν αρκεί.

Διάλογος με το παιδί

Εξηγήστε ότι τα loot boxes λειτουργούν σαν τζόγος, καθώς πληρώνεις χωρίς να ξέρεις το αποτέλεσμα, οι εταιρείες ρυθμίζουν τις πιθανότητες υπέρ τους, και η αίσθηση της επανάληψης είναι σχεδιασμένη ώστε να σας κρατά να ξοδεύετε.